جستجوي پيشرفتهبرو جستجو
پیوندها ÏÑÎæÇÓÊ ÇÔÊÑǘارتباط با ماآرشيوشناسنامهصفحه اصلي
تاریخ 1386/09/21 - روزنامه مستقل سراسري صبح ايران - (چهارشنبه) نسخه شماره 2931

 سيري در شهر تاريخي سنندج  
 قسمت دوم


طبيعت در شهرستان سنندج
آب دره کوب کار، آب رقجو، آب سيروان، آب گلين، آب لاين، آساوله رود، چم آقا ويسي، چم امير آباد، چم بنا سوره، چم پل، چم دوويسه، چم زويار کرجو، چم شور، چم شينه، چم صوفيان، چم قالوازه، چم نران، چم هانه گلان، چم هشلي، خنجره، دره تنگه بر، ديله، شوراب، شهره زوره، صلوات آباد، قشلاق، گاو رود، گومرش، نهرديلا، وزمان، يول کشتي از جمله رودهاي مهم اين منطقه به شمار مي روند. 

 آرامگاهها ، امامزاده ها و زيارتگاهها در شهرستان سنندج 

امام زاده پيرعمر سنندج
حضرت امام زاده عمربن الحسين (ع) در خيابان امام خميني شهر سنندج مدفون است و گنبد و بارگاهي دارد و به امام زاده پير معروف است. محمد ابراهيم خان نظام الدوله در تاريخ 1306 هجري وسط گنبد اين امام زاده را آينه کاري کرد. در جوار اين گنبد و بارگاه مدرسه کوچکي در گذشته بنا کرده بودند که شش حجره و حياط کوچکي داشت.
امام زاده عبدالله (طاق گوره) سنندج
طبق شجره نامه موجود، امام زاده عبدالله، از نوادگان حضرت امام هادي (ع) هستند و از فرزندانشان نيز در روستاهاي اطراف شهرستان سنندج مدفونند. ساختمان اين بقعه قديمي است و در خيابان صلاح الدين ايوبي شهر سنندج در کوچه طاق گوره واقع شده است.
امام زاده پيرمحمد سنندج
اين محل که محل دفن حضرت امام زاده محمدبن عمر يحيي مشهور به پيرمحمد- فرزند پيرعمر- است در ميدان نبوت شهر سنندج در بالاي تپه و گورستان پيرمحمد واقع شده است. شخص مدفون از اولين ساداتي هستند که در اين منطقه سکونت اختيار کرده اند. ساختمان جديد اين بارگاه و گنبد مخروطي شکل آن از تمام نقاط شهر ديده ميشود.
بقعه پير خضر 
در روستاي پير خضر در دو کيلومتري بيجار بقعه اي به همين نام وجود دارد . اين بنا داراي پلان چهار ضلعي با گنبدي شلجمي است که باسنگ لاشه و آجر خشت و سنگ هاي حجاري شده بنا شده و مدفن يکي از عرفا و سادات منطقه ، معروف به پير خضر است . تاريخ سنگ نوشته قديمي روي مزار مشخص نيست ، اما نوع خط ،  قدمت ساختمان را به دوره صفوي مي رساند . اين بقعه در سال 1378 به و سيله ميراث فرهنگي کردستان به طور کامل مرمت شد .
  مقبره شرف الملک 
اين بنا در انتهاي خيابان کشاورز سنندج واقع است . روي تپه شرف الملک که گورستان است ،  دو ساختمان قديمي جدا از هم قرار دارد که يکي از آن ها به علي اکبر خان شرف الملک پسر مرحوم محمد صادق خان پسر امان الله خان بزرگ ، از واليان کردستان تعلق دارد . بنا به صورت مکعب ساده با گنبدي بر فراز آن است . در اين مقبره که به مقبره شيخ محمود نودشه اي نيز معروف است ، برخي از اعضاي خانواده اردلان نيز دفن شده اند . اين مقبره فقط روزهاي جمعه براي ذکر دعا و قرائت قرآن باز است . 
مقبره شيخ محمد باقر غياثي 
اين مقبره که حدود 50 سال پيش روي تپه شرف الملک سنندج ساخته شد . به يکي از عرفاي اواخر عصر قاجار، شيخ محمد باقر غياثي تعلق دارد . بنا داراي پلان مربع شکل با سقف گنبدي است که از داخل به روش بسيار زيبايي آينه کاري شده است . در اين مکان روزهاي پنج شنبه و جمعه دعاخواني و قرائت قرآن برگزار مي شود . 
بقعه شيخ نجم الدين 
بقعه ( شيخ نجم الدين نقشبندي ) در روستاي ( امروله ) از شهرستان سنندج ، به يکي از مشايخ طريقت نقشبندي تعلق دارد . اين بنا داراي يک فضاي مربع با ايوان ستون دار چوبي است که با سنگ و آجر ساخته شده و از دوره قاجار به جاي مانده است .

  عمارات و محوطه هاي باستاني در شهرستان سنندج 

خانه سالار سنندجي (موزه سنندج)
اين موزه يکي از بناهاي مهم و از جاذبه هاي توريستي محسوب مي شود. شيوه و سبک معماري و ساخت اين عمارت نشان از معماري عصر قاجاريه دارد که شامل حياط بناي اصلي و زيرزمين است که به شکل حوض خانه ساخته شده و داراي سقف گنبدي شکل با تزيينات و آينه کاري بسيار زيبايي است جالب ترين قسمت موزه ارسي بزرگ تالار است که 11 متر عرض و 6 متر ارتفاع دارد و هفت لنگه دارد و شاهکار صنعت نجاري محسوب ميشود.
عمارت خسروآبادسنندج
اين عمارت مجموعه بزرگي است که در گذشته محل سکونت اعيان و حکام کردستان بوده و هم اکنون مسکوني است. اين مجموعه به شکل بيروني و اندروني است که کتيبه اي دارد که اسم فتحعلي شاه قاجار و والي کردستان امان الله خان و تاريخ 1223 ه. ق بر روي آن حک شده است.
خانه آصف وزيري سنندج
يکي از عمارات زيباي سنندج است که در مرکز شهر واقع شده است. داراي سبک معماري زيبا و منحصر به فردي است که در گچ بري ها، ارسي هاي قديمي، سنگ هاي تراشيده، آجرهاي تراش و طاق هايي هلالي و جناقي نهايت مهارت به کار برده شده به خصوص در قسمت تالار و ارسي که در نوع خود بسيار هنرمندانه و زيبا ساخته شده است.
خانه پير مرادي سنندج
خانه پير مرادي در محله قديمي چهار باغ سنندج ضلع شمال خاوري بازار سرپوشيده واقع است. اين بنا از آثار دوره قاجاريه است و با مساحت 450 متر مربع داراي حياط چهارگوش با بناهاي دو اشکوب و يک اشکوب، راهرو، اطاق هاي تو در تو و لنگه چوبي و نماي جنوبي - خاوري است.
خانه معمار باشي سنندج
خانه معمار باشي در ضلع جنوبي خيابان شهداي سنندج واقع شده است. بناي اين خانه متعلق به اواخر قاجاريه و اوايل دوران پهلوي است. اين بناي تاريخي از 3 طبقه با نقوش و تذهيب هاي زيبا که خاص دوران پهلوي است تشگيل شده و توسط شخصي به نام معمار که خود در ساختن ساختمان هاي قديمي نقش داشته ساخته شده است و سکونت گاه وي و خانواده اش بوده است .
عمارت مشير ديوان سنندج
عمارت مشير در خيابان شهداي سنندج واقع شده و از بناهاي مشهور دوره قاجاري است که توسط ميرزا يوسف مشير ديوان مشاور و جانشين حاکم منطقه ساخته شده است.اين بنا که سالياني چند محل استانداري کردستان بود.
عمارت امجدالاشراف سنندج
اين عمارت از بناهاي معروف دوره قاجار است که توسط ميرابوطالب تاجر اصفهاني در دوره امان الله خان والي بزرگ ساخته شده است و در خيابان صلاح الدين ايوبي شهر سنندج بنا به دعوت امان الله خان از اصفهان به کردستان آمده است.
عمارت وکيل الملک سنندج
حمله بناهاي ديدني و قديمي شهر سنندج عمارتي معروف به عمارت وکيل است که در خيابان کشاورز قرار گرفته است. اين عمارت موروثي و شخصي خانواده وکيل است که در تاريخ حکومت کردستان از صاحب منصبان حکومتي بوده اند .
عمارت و باغ آيت الله مردوخ 
روستاي "نوره " در 18 کيلومتري جنوب غربي شهر سنندج واقع شده و بيش از سه هزار نفر جمعيت دارد . " نوره " روستايي با معماري بومي منطقه کردستان است که در معماري آن از مصالح محلي ، به ويژه سنگ هاي منطقه استفاده شده است . بناي آيت الله مردوخ در دامنه يکي ازتپه هاي غرب کوه "آبيدر " و به فاصله 700 متري روستاي نوره قرار دارد . اين اثر قابل توجه ، در جنوب روستا واقع و از موقعيت خاصي برخوردار است .
خانه آيت الله شيخ محمد مردوخ کردستاني 
بناي آيت الله مردوخ در محله قطارچيان و ضلع شرقي خيابان مردوخ شهر سنندج واقع شده و اکنون در تملک خانواده ديگري است .
عمارت احمد زاده 
اين عمارت در ضلع شمالي بلوار نمکي شهر سنندج واقع شده و زمان ساخت آن به دوران حکومت پهلوي اول بر مي گردد .
عمارت سرهنگ آزموده اردلان 
اين عمارت در بافت قديمي محله قطار چيان سنندج ، در کوچه خسروي نزديک عمارت وکيل الملک واقع است. اين بناي قديمي که مالک اوليه آن فردي از خانواده "اردلان" بود ، اکنون در تملک ميراث فرهنگي کردستان قرار دارد .
مجموعه عمارت شيخ محمد باقر غياثي
اين ساختمان کنار عمارت وکيل الملک ، در ضلع شمالي خيابان کشاورز ودر محله قطارچيان سنندنج واقع است . اين منزل که از خانه هاي بزرگ شهر سنندج محسوب مي شود، داراي بخش هاي مختلف است که طي چند دوره ساخته شده است . 
خانه گله داري 
اين بنا در محله قطار جيان ، مجاور عمارت وکيل و منزل سرهنگ آزموده اردلان واقع شده است . ساختمان در دو طبقه با کاربري مسکوني ساخته شده و داراي دو بخش است . نوع معماري اين بنا به معماري ديگر بناهاي قديمي مسکوني متفاوت است و در آن حياط در مقابل ساختمان ساخته شده است .
خانه مجتهدي 
ساختمان مجتهدي که امروزه در ضلع شرقي بلوار جديدالاحداث کردستان قرار دارد ،  قبلا در کنار رودخانه ودر بافت قديمي قطار چيان از خيابان هاي اصلي شهر سنندج ، واقع بود .
عمارت ملا لطف الله شيخ الاسلام 
اين بنا حدود 150 سال پيش مقارن سلطنت ناصر الدين شاه قاجار ، توسط يکي از علماي اهل سنت به نام "ملا لطف الله شيخ الاسلام " قاضي القضات منطقه کردستان ، در سه بخش ساخته شد . اکنون از اين عمارت ، تالار تشريفات ، زير زمين يا حوضخانه و فضاهاي جنبي آن و بخش اندروني باقي مانده است . 
عمارت ملک التجار 
عمارت "ملک التجار " در خيابان امام خميني شهر سنندج قرار دارد . اين بناي ارزشمند در دوران قاجاريه ، نزديک مرکز دارالحکومه کردستان ساخته شد .
منزل خورشيد لقا خانم 
اين بنامربوط به دوره قاجاريه مي باشد پلان بنا مستطيل شکل ودردو طبقه مي باشد وساخت وساز درسه طرف وجود دارد سازه آن آجري پوشش آن چوبي مي باشد
منزل اميرآصفي 
اين بنا مربوط به دوره پهلوي اول مي باشد باعناصرمعماري دوره پهلوي دوره دوم واول شامل ايوان تالار اتاقها زيرزمين توسط استادکاران بومي ازحيث سازه با مصالح بوم آورد ورون غربي - جنوبي ساخته شده وهمچنين ازتزئينات مانند سقف کاذب وقاب بندي چوبي توسط استادکاران ونجارهمداني اجرا گرديد .

باغها ، کاخها و موزه ها در شهرستان سنندج 

باغ امانيه 
از ديگر باغ هاي دامنه آبيدر ، باغ " امانيه " است که به وسيله " امان الله خان اردلان " ايجاد شد . هر چند شکل و فرم اين باغ ها با تغييرات فراوان مواجه بوده ، اما هنوز به نام هاي قديمي شناخته مي شوند .
چهار باغ خسرو آباد 
يکي از چهار باغ هاي معروف منطقه غرب کشور که شايد بتوان آن را پس از چهار باغ اصفهان قرار داد ،  چهارباغ خسرو آباد سنندج است که احتمالا در زمان کريم خان زند و خسروخان اول اردلان ايجاد شده بود . اين چهار باغ در مقابل عمارت باشکوه خسروآباد ، در حد فاصل خيابان هاي کشاورز و بلوار شبلي و خيابان اردلان واقع بود .
موزه سنندج 
موزه  سنندج  در قسمت  بيروني  يکي  از بناهاي  دوره  قاجاريه  داير شده  است.  اين  بنا به  منزل  "سالار سعيد" معروف  است  و مقارن  با سلطنت  ناصرالدين شاه  قاجار در حدود 150 سال  پيش  توسط  يکي  از علماي  بنام  اهل  سنت  "ملا لطف الله  شيخ الاسلام " قاضي  القضاه  منطقه  کردستان ، در دو قسمت  حياط  و ساختمان  بيروني  و حياط  و ساختمان  اندروني  بنا شد.
 عمارت  بيروني  شامل  يک  حياط  بزرگ  و ساختمان  دو طبقه  با تالار تشريفات  مزين  و همچنين  زيرزمين  و حوض  خانه  زيبا و انبار است  که  قبلا در تملک  "عبدالمجيد خان  سنندجي " (سالار سعيد) بود. اين  بنا در سال1354   شمسي  به  موزه  تبديل  شد موزه  سنندج  از دو بخش  مجزا تشکيل  شده  است.


نسخه چاپي ارسال به دوستان
 
ورزشي و قلمرو ورزش
سياسي و سياسي خارجي
دريچه هنر
مرز پرگهر
دانش و پژوهش
خبر دانشگاه
آموزش و سنجش
اقتصاد و بازار
گزارش تصويري روز
آگهي هاي روزنامه آفرينش
صفحه اصلی - شناسنامه آفرینش - آرشیو آفرینش - ارتباط با ما - درخواست اشتراک - پیوندها - جستجوی پیشرفته